De bijeenkomst barste namelijk bijna uit zijn voegen door de enorme energie en wil om te zaken te veranderen. En het moet voor wetenschappers toch altijd interessant zijn om het begin van veranderingen van zo nabij te observeren. De camera’s hingen er niet, dus moeten ze het doen met mijn observaties.

Een van de meest prominente thema’s op de bijeenkomst was onderwijs. Er waren veel mensen uit die hoek aanwezig en zonder uitzondering gaven ze aan dat het huidige systeem niet voldoet. Te veel uitvallers en te weinig bruikbaar resultaat voor de moderne samenleving was de samenvatting. Veel aanwezigen konden ook aanwijzen waar zaken fout zaten. Zo zou van ieder miljoen voor goed bedoelde voorstellen 90% uitgegeven worden aan bestuurlijke praatlagen alvorens men zo ver is dat nog 10% werkelijk aan het probleemuitgegeven kan worden.

Analyses over de structurele problemen te over in de groep, ideeën voor oplossingen ook. Zie hier een belangrijke factor om veranderingen in gang te zetten.

Een andere insteek was de sense of urgency. Het aantal dropouts en bijvoorbeeld het niet voldoende slagen in het optrekken van de groep nieuwe Nederlanders leidt tot allerlei maatschappelijke misstanden. Niets doen is geen optie. In verandermanagement is bekend dat veranderingen makkelijker zijn als de crisis evident is.

Maar wat vooral opviel was de boosheid. Veel mensen spraken uit het diepst van hun hart over hoe erg het ze aangreep dat zaken nu niet goed liepen. Bevlogen spraken ze over waar in hun ogen als eerste wat aan moest gebeuren, ondersteund door heftige armgebaren en sprekende gelaatsuitdrukkingen. Het was duidelijk, het was ernstig. Die boosheid hield ook veel mensen gaande, in weerwil van de traagheid van de omgeving.

Ook interessant om te zien was dat een aantal mensen hun “boosheid” een paar jaar geparkeerd hadden. Die was er nog wel, maar er moest ook voor werk en gezin gezorgd worden. Maar viel die noodzaak eenmaal weg, dan kwam die boosheid net zo hard weer terug en ging zich vertalen in actie.

Hieruit blijkt maar weer dat ook voor veranderingen de ethos, logos en pathos een rol spelen.

Maar de meest belangrijke constatering bewaar ik toch voor het laatst. Veranderingen gaan het best als je ze zelf uitvoert. Het is vaak wel de weg van de meeste weerstand, maar er gebeurt dan tenminste iets. Praten over verandering, ook al is het nog zo overtuigend en heb je de juiste mensen bij elkaar, brengt geen werkelijke verandering.

Het was daarom ook mooi om te zien dat uit de bijeenkomst een paar concrete initiatieven kwamen om zaken aan te pakken met de inzet van een aantal bevlogen lieden.

Heel benieuwd waar dat staat over een jaar. Eigenlijk zou nu al een bijeenkomst gepland moeten worden voor dan, inclusief camera’s.


Kom zelf ook in actie!
› Naar Doe Mee
› Naar De lobby
› Reageer op deze column