Een belangrijke vraag voor 21e eeuw lijkt me inderdaad of en hoeveel 'gutsbanken' we nodig hebben. Na het lezen van jullie stuk had ik hier toch nog een aantal vragen over.
Mijn eerste vraag is wie heeft nu wie nodig. Hebben we gutsbanken nodig voor nieuwe economische ontwikkelingen, of hebben gutsbanken nieuwe economische ontwikkelingen nodig? Het laatste lijkt me ook zeker het geval. Zoals ik het begrijp zijn het net die banken die investeringen zoeken met een hoog verwacht rendement die de crisis hebben veroorzaakt; een groot deel van die rendementen op risicovolle investeringen blijken nu niets waard te zijn. Dit is misschien te gemakzuchtig geformuleerd dus misschien kunnen jullie hier een ander perspectief op geven: waar vinden jullie dat gutsbanken (of banken met een erg risicovol investeringsprofiel) de afgelopen tien jaar belangrijke ontwikkelingen mogelijk hebben gemaakt?

De kern van jullie betoog raakt aan een volgens mij het volgende moeilijk op te lossen probleem. Stel er zijn twee banken, een gutsbank en een nutsbank. De gutsbank doet aan risicovolle investeringen en kan daardoor een rente van 5 procent betalen aan klanten; de nutsbank heeft alleen maar hele saaie investeringen en betaalt 3 procent. Particuliere klanten kunnen niet inschatten of een nutsbank inderdaad vertstandiger belegt, of dat ze gewoon meer winst maken. Bovendien, als de gutsbank falliet gaat betaalt de staat toch (en daarmee, met terugwerkende kracht, ook de klanten van de nutsbank). Van een gezonde marktcompetitie kan tussen de twee banken dus geen spraken zijn. Dit gaat zowel voor de bankiers van de jaren negentig, als voor bankiers in de 21e eeuw op. Wat kan een bankier bij zo'n nutsbank in deze situatie doen? Een groot deel van de investeerders verliezen aan de gutsbank? Of ook risicovolle investeringen gaan zoeken? (zelf tegen beter weten in).

Om niet in die situatie terecht te komen stellen jullie voor: 'differentiatie in (vormen van) governance, toezicht, toepasbaarheid van het depositogarantiestelsel, en de rol van de staat als achtervanger'. Kunnen verschillende deposito-garanties deze problemen wel oplossen? Daarvoor zouden particulieren die risicoprofielen mee moeten wegen in hun investeringen. Het is de afgelopen jaren gebleken dat het hele risicovolle belegingsproducten toch steeds lukte om ook 'gewone' spaarders te werven (bv de aandelen-lease constructies). Ik kan me dit ook goed voorstellen, want hoe kan ik bij een sector die zo onoverzichtelijk is als de bankensector hierover een verstandige beslissing nemen? Ik zie niet waarom een oproep aan klanten om meer verantwoordelijkheid te nemen dit probleem op zou lossen.

Is naast duidelijkere etiketten en financieele bijsluiters, niet ook wat 'liberaal paternalisme' nodig? Dus niet alleen verschillende vrije opties invoeren, maar het investeren bij gutsbanken actief ontmoedigen? (Over dit paternalisme stond een langer stuk in de Groene Amsterdamer. Een kort stukje hierover vond ik hier: ttp://www.vn.nl/Opinie/DeHypothese/ArtikelHypothese/HenrittePrast,HoogleraarPersoonlijkeFinancilePlanning.htm )

Terugkomend op het eerste punt is mijn voorlopige mening het volgende: Volgens mij hebben veel mensen helemaal geen gutsbanken nodig. Wie wil er nu echt risico lopen met zijn of haar spaargeld? Die gutsbanken hebben wel investeerders nodig en het lijkt mij belangrijk om mensen daarvoor te waarschuwen. Dit is belangrijker dan het bestaan van gutsbanken. Maar, ik ben geen econoom dus ik hoor heel graag wat jullie hierover denken.