Hoe kunnen wij de woning(hypotheek)markt vlot trekken?

Door hwinthag
Er zijn nu 12 reacties | 15 februari 2012 14:27
Wat vindt u van deze bijdrage? 1 0

Het navolgend verhaal past niet in ons neoliberaal kapitalistisch denken, maar is volgens mij in deze periode van diepe en langdurige financieel- economische crisis wel een effectieve methode om de woning(hypotheek)markt uit het slop te halen.
Allereerst zullen de woningprijzen nog verder moeten dalen, want door allerlei (hier in DND besproken) oorzaken is er op de woningmarkt een zeepbel ontstaan, die eerst moet leeglopen. Zodra de woningprijzen weer in evenwicht zijn met de inkomenspositie van het overgrote deel van de Nederlanders (dat zou vrij snel kunnen gebeuren) moet de Staat de woningmarkt als volgt gaan vlottrekken met behulp van een Staats(hypotheek)bank:
Schaf de fiscale renteaftrek voor deze nieuwe leningen af en laat de Staatsbank (ABN-AMRO ?) 30 tot 50-jarige rentevaste, aflosbare hypotheken gaan verstrekken. De Staat kan goedkoop lenen (=AAA, dus goedkoper kan niet!) op de internationale kapitaalmarkt. Stel dat de Staat tegen 2,5% op de kapitaalmarkt leent, dan kan de Staatsbank 30 tot 50-jarige hypotheken verstrekken tegen 3%. Een kleine marge ( 0,5 %) is nodig voor kosten- en risicodekking van de Staatsbank. Een hypotheek van € 250.000 kost de woningkoper dan in het eerste jaar € 7.500 aan rente en (bij een 50-jarige looptijd) € 5000 aan aflossing. In totaal dus € 12.500, wat neerkomt op € 1040 per maand in het eerste jaar. Na 10 jaar bedraagt de lening door de jaarlijkse aflossingen nog slechts € 200.000 en is de rente plus aflossing nog € 920 per maand. Bij een woning van € 200.000 bedraagt de rente plus aflossing in het eerste jaar € 920 per maand en na 10 jaar € 790 per maand. Eventueel kan het Rijk starters met een te laag inkomen in de beginfase nog een (fiscaal) steuntje in de rug geven. Maar deze categorie zou wellicht beter eerst goedkoop moeten gaan huren en proberen te sparen voor een koopwoning. Bij tussentijdse verkoop van de woning kan de hypotheek worden afgelost of eventueel overgaan op de volgende koper. Om de maandlasten (indien nodig) verder te drukken, kan men ook denken aan gedeeltelijke aflossing (bijvoorbeeld tot maximaal 50% van de hoofdsom), maar dan heeft de woningbezitter aan het einde van de looptijd een restschuld.
Ziedaar: de fiscale renteaftrek kan voor NIEUWE hypotheken meteen worden afgeschaft en de burger kan bij de Staatsbank zo goedkoop mogelijk rentevast lenen ( momenteel 3% tegen 5 tot 6% bij een private bank) en in jaarlijkse termijnen aflossen. Dan moet het Rijk uiteraard wel ook het woningwaardeforfait en de overdrachtsbelasting voor deze woningen afschaffen.
De neoliberalisten zullen natuurlijk weer gaan jammeren over concurrentievervalsing door de Staatsbank. Ze beseffen blijkbaar nog steeds niet, dat het neoliberale laissez-faire systeem op sterven na dood is. En willen ze de woning(hypotheek)markt nu wel of niet uit het slop trekken en onze economie een steun in de rug geven? Maar mag je slim, goedkoop en effectief bezuinigen en hervormen wel verwachten van een verdeelde gedoogregering, die wekenlang in het Catshuis zit te vergaderen en uitmunt door besluiteloosheid en daardoor de triple A-status van ons land dreigt te verspelen? Als ons land deze status op de kapitaalmarkt verliest, zullen de rentelasten op onze staatsschuld omhoog gaan en verdere bezuinigingen noodzakelijk maken. Door enkele miljarden te lenen ten behoeve van de woonsector (goedkope hypothecaire leningen) zal de solvabiliteit van de Staat niet verminderen. Want hiertegenover staan immers geen consumptieve bestedingen, maar solide rentedragende woninghypotheken voor het lagere marktsegment.

Er zijn 12 reacties

reageer ook op deze bijdrage:

Reacties overzicht (12)

Sorteren
edwin n
Goede oplossing.
Kleine aanvulling; in Denemarken kent men allang dergelijke staats leningen waarbij je 30 jaar lang voor lage rente kunt lenen. (dat is nu 4%)
En 1,25% wanneer de rente maar 1 jaar vast staat.
Daarbij is de aflossing in het begin erg klein en wordt elk jaar meer.
De optel som van rente en aflossing is dan elk jaar ongeveer het zelfde, waardoor je op het eind natuurlijk wel meer moet betalen, maar in het begin veel minder.

Met gelijke aflossing elk jaar heb je in het begin een zeer hogen kosten en aan het einde betaal je dan bijna niets meer. Het voordeel is wel dat je dan totaal over 30 jaar veel minder betaald, maar in deze situatie zou het wel een goede oplossing zijn om met weinig aflossing te beginnen en dan langzaam op te bouwen.
@Edwin
Ik stel de looptijd voor deze aflosbare hypotheken op 50 jaar om de maandlasten (voor bijvoorbeeld starters) te drukken. Uiteraard kan de looptijd ook op 30 of 40 jaar worden gesteld voor mensen die genoeg verdienen om hogere maandlasten te kunnen dragen, zoals b.v. tweeverdieners. Om de maandlasten verder te drukken zou de Staat ook gedeeltelijk aflosbare leningen (b.v. tot maximaal 50%) kunnen verstrekken. In het verleden zijn er in ons land ook zeer langlopende en zelfs perpetuele (onaflosbare) staatsleningen uitgegeven tegen zeer lage rentepercentages. Nu de rente in ons land superlaag is, zou de Staat (en dus ook kopers van woningen) hiervan kunnen profiteren. Naast lineair aflosbare kan de Staat eventueel ook annuiteitenleningen gaan verstrekken.
edwin n
@hwinthag
Maar wat vind je van het idee om met weinig aflossing te beginnen en dan langzaam op te bouwen zodat je dan 30 of desnoods 50 jaar gelijke onkosten hebt qua rente en aflossing bij elkaar opgeteld.
Zo heb nog minder lasten voor de starters in het begin en los je toch wel af.
Een nadeel hiervan is dat je op oudere leeftijd nog steeds hoge lasten hebt, maar gezien de situatie van nu moeten we iets doen om de laatste starters uit de problemen te helpen.
Want de woningprijzen zullen inderdaad nog veel verder moeten zakken tot ze weer betaalbaar worden voor de nieuwe starters.

Ook moet de eis terug komen om weer 30% eigenvermogen te hebben.
In het verleden kon dat niet want wat je ook spaarde met die inflatie werd je gespaarde geld dusdanig minder waard dat je kon werken wat je maar wilde en sparen wat je maar kon, maar je ging er dan toch elk jaar op achteruit, dankzij de inflatie/grond politiek.
Maar dat probleem is nu over.
Jongere moeten nu alleen nog gemotiveerd worden om te sparen.
Met deze lage rente kan dat alleen met rente voordelen.
Dus in plaats van subsidie geven extra rente geven.

Bijbel heeft daar een mooi verhaaltje over.
Voor alles wat die zonen gespaard hadden werd ze dat verdubbeld.
Hoe meer ze hadden des te meer ze erbij kregen. (tot een bepaalde grens natuurlijk)
Kinderen moet je motiveren te werken en te sparen.
De laatste 15 jaar hebben we precies het tegenovergestelde gedaan.
En nu vinden we het gek dat we tot ons 67ste moeten doorwerken.
Ik hoor hele mooie dingen over de woningmarkt.
Inventief ook. Maar ik mis toch een ding. Het kabinet wil scheefwonen op de huurmarkt aanpakken. Maar geen woord over de rijken, die ook profiteren van de hypotheekrente-aftrek. Wel alle middeninkomens pakken door een forse huurverhoging in te stellen, dit als compensatie om de hypotheekrente-aftrek betaalbaar te houden. Dit noem ik geen solidariteit. Ook in jouw visie op de woningmarkt, merk ik niets om rijke huiseigenaren meer te laten betalen. Als de hypotheekrente-aftrek verminderd zou worden voor iedereen met dezelfde inkomen, als het kabinet bedoeld om scheefwoners aan te pakken, zal er nog grotere malaise zijn. En de categorie die jij bedoeld, mensen die eerst goedkoop moeten huren, en sparen voor een koopwoning, gaat dus niet op, want deze mensen zullen ook dik moeten betalen voor hun huur, waardoor sparen al onmogelijk wordt. En je hebt het alleen over woningPRIJZEN, maar wat dacht je van de woningKRAPTE. Huizenprijzen verminder je alleen met meer aanbod dan vraag, EN je lost meteen de krapte op.
edwin n

Op zondag, 26 februari 2012 23:57 schreef marcel55 het volgende: Maar ik mis toch een ding. Het kabinet wil scheefwonen op de huurmarkt aanpakken.


Persoonlijk ben ik daar helemaal op tegen.
Wat is scheef wonen? Je mag toch zeker zelf wel bepalen hoeveel je aan wonen wilt besteden?
Je bent toch ook niet verplicht om extra dure kleren of auto te kopen als je meer verdient?
Misschien heb je wel plannen om een eigenbedrijf te starten en wil je je centen daarvoor sparen inplaats van allemaal in je huis te steken.

Op zondag, 26 februari 2012 23:57 schreef marcel55 het volgende: Maar geen woord over de rijken, die ook profiteren van de hypotheekrenteaftrek. Wel alle middeninkomens pakken door een forse huurverhoging in te stellen, dit als compensatie om de hypotheekrenteaftrek betaalbaar te houden. Dit noem ik geen solidariteit..


Niemand profiteert van hypotheek aftrek, want de prijzen van de huizen passen zich daar toch snel op aan.
Solidair is dat zeker niet want de kopers zadel je daardoor alleen maar met steeds hogere hypotheken op en huurders met steeds hogere huur.
Natuurlijk zijn de huurders het meest de klos want die profiteren nooit van de inflatie, waardoor hun lasten aan het einde even zwaar zijn als bij het begin.

Op zondag, 26 februari 2012 23:57 schreef marcel55 het volgende: En je hebt het alleen over woningPRIJZEN, maar wat dacht je van de woningKRAPTE. Huizenprijzen verminder je alleen met meer aanbod dan vraag, EN je lost meteen de krapte op.


En dat hadden de plaatselijke overheden ook door, dus toen de rijen voor het loket van de bouwgrond wat korter werden, hebben ze vele aankopen van landbouwgrond voor bouwgrond niet door laten gaan zodat er toch krapte bleef.
En zo kon onder de noemer grond te kort de grondprijs toch drastisch stijgen.
Ik ken meerdere grondeigenaren die hun grond eind jaren 90 bijna voor bouwgrond verkocht hadden, maar plotseling ging het niet door.

Echter hebben de overheden en project ontwikkelaars nu toch zitten slapen, want de laatste jaren hebben ze voor zeer veel geld dure landbouwgrond aan gekocht, die achteraf helemaal niet nodig was.
En nu kunnen de oude eigenaren die weer terug kopen voor de normale landbouwwaarde.
Dat komt ze dus alsnog erg duur te staan en de krapte is dus nu echt voorbij.
Aardig gedachten-experiment, maar ik heb daar toch nog wel vragen bij.

1) Wat is het verschil met de NHG, banken die lening onder garantie van de staat? De Nationale Hypotheek Garantie zorgt er immers ook voor dat starters redelijk veilig kunnen lenen tegen overzienbare kosten? En dat ook banken zich aan dit grotere risico durven wagen?

2) Wat gebeurt er met de staatsschuld? Ik krijg nl. het gevoel dat je een nogal forse nationale hypotheek-schuld onder het tapijt redeneert. Als de overheid (weer) verantwoordelijk is voor hypotheken (eigen werknemers konden nog niet zo heel lang geleden vaak een gunstige lening afsluiten bij de -meestal gemeentelijke- overheid, omdat ze verplicht in hun gemeente moesten wonen) dan loopt de overheid ook het risico bij wanbetaling.
Dat heeft een heel erg groot risico van 'tournement de pouvoir', b.v. de belastingdienst houdt bij de werkgever de hypotheekaflossing maar vast in om zo het risico te verlagen. Daarnaast komt de overheid dan weer als monopolist in beeld en dat was bepaald geen gezonde situatie. Dan worden we, nog meer dan nu, afhankelijk van de politieke grillen van de overheid.

3) Wat gebeurt er als je vooronderstelling -de staat leent tegen 2,5%- spaak loopt. Stel: Nederland knalt keihard tegen z'n eigen arrogantie aan en de rente voor staatsleningen stijgt naar 5%. Wie gaat dat betalen? De andere Nederlanders die geen of een goedkopere hypotheek hebben?

Je schrijft "Bij tussentijdse verkoop van de woning kan de hypotheek worden afgelost of overgaan op de volgende koper."
4) Bedoel je met "kan hypotheek [...] overgaan op de volgende koper" dat de hypotheek woninggebonden wordt? M.a.w. als de woning eenmaal is betaald, dan hoef je er niet meer voor te betalen? Dat lijkt me een niet kloppende manier om ex nihilo geld te maken.


@CitiZen Arjan

Bij Staats(woning)leningen is uiteraard geen NHG nodig. De Staat kan op de kapitaalmarkt (momenteel) veel goedkoper lenen dan banken en dit kapitaal via hypotheken doorsluizen naar woningkopers. De Staat moet "het ijzer smeden als het heet is" en dus NU zo goedkoop mogelijk lenen op de kapitaalmarkt. Het gaat erom, dat de woningmarkt NU wordt vlot getrokken. Zodra de rente te veel gaat stijgen en/of de woning(hypotheek) markt weer voldoende functioneert, kan de Staat zich (eventueel geleidelijk) weer uit de woningmarkt gaan terugtrekken. Als de Staat (enkele miljarden) op de kapitaalmarkt leent voor woningfinanciering (nationale woningbouwleningen), stijgt de staatsschuld wel, maar hiertegenover staan rentedragende activa van de Staat. Risico op wanbetaling is nauwelijks aanwezig en hiervoor toucheert de Staatsbank (bijvoorbeeld ABN-AMRO) bovendien 0,5% risicopremie. De Nederlandse Staat zal hierdoor zijn AAA-rating beslist niet verliezen! Bij tussentijdse verkoop van de woning zal de hypotheekschuld uiteraard bij de Staatsbank moeten worden afgelost. Maar een volgende koper kan eventueel weer onder dezelfde voorwaarden bij de Staatsbank lenen( waardoor de hypotheek inderdaad woninggebonden kan zijn). In principe kunnen deze Staatswoninghypotheken beperkt worden tot een maximum van bijvoorbeeld euro 300.000. Uiteraard dient de fiscale aftrek voor alle NIEUWE leningen te worden afgeschaft. Aan de aftrek voor bestaande hypothecaire leningen mag men natuurlijk niet tornen, want dan stort de woningmarkt volledig in elkaar.
Dit zijn maar gedachtenspinsels van mij, maar in deze financieel-economische crisis die, gelet op de enorme internationale schuldenbergen, volgens mij lang gaat duren, moet de Staat "heiligenhuisjes" omverwerpen en er alles aan doen om zo snel mogelijk uit deze crisis te komen. Het faillissement van het neoliberaal kapitalistisch systeem kan (na de verkiezingen in de VS) volgens mij geen jaren meer uitblijven. Momenteel wordt dit systeem door overheden en centrale banken immers zeer kunstmatig in stand gehouden.
Voor bestaande hypotheken een vraag:

Kan de hypotheekaftrek niet voor iedereen gelijk worden ?
Dus zelfde percentage aftrek van rente voor iedereen, bijvoorbeeld 25% ?

Lijkt me toch wel een heel stuk eerlijker. Waarom moeten mensen met een hoog inkomen meer renteaftrek krijgen ?


Op maandag, 12 maart 2012 09:53 schreef rozetruitje het volgende:Voor bestaande hypotheken een vraag: Kan de hypotheekaftrek niet voor iedereen gelijk worden ? Dus zelfde percentage aftrek van rente voor iedereen, bijvoorbeeld 25% ? Lijkt me toch wel een heel stuk eerlijker. Waarom moeten mensen met een hoog inkomen meer renteaftrek krijgen ?



Hogere en lagere inkomensgroepen passen hun uitgavenpatroon (meestal) aan hun eigen situatie aan. Rijkeren wonen doorgaans in duurdere huizen, rijden duurdere auto's, etc. Daarom mag je aan de fiscale renteaftrek voor bestaande hypotheken bij hogere inkomens niet tornen, want dan kunnen ook die in de problemen komen, waardoor de woningmarkt nog verder wordt ontwricht. Wel moet je (voor iedereen) een grens stellen (bijvoorbeeld van maximaal 30 jaar) voor de fiscale renteaftrek voor hypotheken. Schaft het Rijk de fiscale renteaftrek voor bestaande hypotheken af, dan zal het op andere wijze fiscale (gedeeltelijke) compensatie moeten bieden (onder meer door afschaffing van het woningwaardeforfait) om te voorkomen, dat grote groepen woningbezitters in de problemen komen.
Om het begrotingstekort terug te dringen en de marktwerking te herstellen, zal men de fiscale renteaftrek voor nieuwe hypotheken beter geheel kunnen afschaffen. Om de woningmarkt niet al te zeer te verstoren, zal het Rijk woningbezitters voorlopig moeten compenseren door andere fiscale maatregelen, zoals de afschaffing van het woningwaardeforfait en de overdrachtsbelasting. Voor verdere verlaging van de woonlasten verwijs ik naar mijn bovenstaand voorstel om (goedkope) langjarige staatsleningen in te zetten voor het vlot trekken van de woningmarkt.
Elke dag komen er meer woningen te koop en de termijn waarop ze te koop staan wordt steeds langer. In de lagere prijsklassen worden, soms na enige prijsverlaging, nog wel woningen verkocht. Maar in de duurdere prijsklassen worden, zelfs na aanzienlijke prijsverlagingen, steeds minder woningen verkocht. Dat komt vooral, doordat niemand nog een woning durft aan te kopen vóór hij zijn bestaande woning heeft verkocht. Uiteraard spelen de economische crisis, bezuinigingen, vermogensverliezen en de onzekerheid over baanbehoud en hypotheekrenteaftrek hierbij een belangrijke rol. Zelfs áls de regering zou besluiten tot mijn hierboven uiteengezette strategie voor het aanwenden van goedkope staatsleningen ten behoeve van woninghypotheken, zal het zeer moeilijk worden om de woningmarkt vlot te trekken.
Daarom stel ik ter aanvulling van deze strategie het volgende voor:
Laat woningcorporaties (goedkopere) woningen aankopen in regio’s, waar die nog goed en tegen een redelijke prijs verhuurbaar zijn. De corporaties moeten deze aankopen kunnen financieren met bovenvermelde goedkope staatsleningen of onder garantie van de Staat. Dat biedt enkel soelaas voor de lagere prijsklassen, maar daardoor kan de prop aan onverkoopbare woningen afnemen en de doorstroming op gang komen. Als (hopelijk) over enkele jaren het evenwicht in de vraag-/aanbodverhoudingen op de woningmarkt is hersteld, kunnen de woningcorporaties deze woningen eventueel weer gaan verkopen. In sommige (plattelands)regio’s is echter sprake van een aanzienlijke bevolkingskrimp, terwijl het aantal immigranten afneemt, zodat daar in de toekomst een structureel overaanbod van woningen zal blijven bestaan. In deze regio’s zullen woningcorporaties oude en verouderde woonwijken en torenflats moeten slopen. Voor zover deze woningen nog niet volledig zijn afgeschreven, zal het Rijk of rijkere woningcorporaties, indien nodig, deze corporaties financieel moeten bijspringen. Ter vervanging van de gesloopte woningen zullen de corporaties, voor zover nodig, allereerst bestaande woningen moeten aankopen voor de verhuur. Want nieuwbouw zal in deze regio’s wederom leiden tot een overaanbod van woningen. Misschien kunnen de regeringsleiders in het Catshuis of het Torentje, mits ze hun liberale (marktwerkings)denken opzij kunnen zetten, eens goed over mijn hersenspinsels nadenken. Uitvoering hiervan zou het economisch herstel in ons land kunnen bevorderen. En anders is het, na de val van dit besluiteloze en in Europa weggehoonde gedoogkabinet, misschien een kolfje naar de hand van een nieuwe, meer linkse regering.
Een mogelijk - maar wel heel complex voorstel. Er moeten veel instanties en deelnemers in het systeem op een lijn zien te komen.
Inderdaad hebben we nu weer een van die Hollandse pseudoprincipiele kabinetten.. Overigens worde die jongens die het over die fantastische Nederlandse "Kenniseconomie" hebben van hun doelstellingen afgebracht door de Nederlandse armoe omdat die Kenniseconomie toch niet dat kan wat je daarvan normaal zou kunnen verwachten.
Het nederlandse woningenpakket zweeft nog steeds in een grote zeepbel met fancyprijzen die nog heel veel omlaag moeten. Gebeurt dat niet dan blijven er nog zoveel risico's dat je altijd met een enorme eindvoorraad blijft zitten waar niemand enig risico voor wil accepteren.

"Links" zal dit ook niet kunnen oplossen, omdat ze nooit verder kwamen in het verleden en dus ook in de toekomst dan herverdelen met als motief eerlijker verdelen, terwijl er gewoon meer middelen op tafel moeten komen. Want vanuit die herverdeling komt geen betere zorg of onderwijs. Sterker nog, de laatste betaalbare huizen die gebouwd werden en dan nog met premie waren aan het begin van de tijd (eind 60ers) dat Nederland door links gedomineerde regeringen werd geleid. Mijn huis was ruim voor 80 al veel meer dan verdubbeld in prijs, want we hadden een eeuwige gasbel en alles kon.
Jong en onervaren heb ik daarop ook gestemd, maar toen ik half 70ers merkte dat ik voor mijn eigen werkloosheid stemde, ben ik daarmee gestopt. De honderdduizenden anderen werden pas in 1984 wijs.
Maar werden toen wel werkloos. Einde van links en van meneer van de Scheur die met talloze werklozen voor zijn van vaste baan en van luxueuze wachtgeld- en meer luxe voorzieningen verzekerde ambtenaren luidkeels via de media een forse salarisverhoging eiste. En de schatkist was nog nooit zo schoon leeg geweest. Waar de door Joop den Uyl in de watten gelegde ambtenaren voor de deuren van de honderdduizenden (800.000) werklozen in grote massa de straat op gingen voor hun eisen en daarmee lieten zien dat linkse solidariteit echt ergens voor staat.
Heeft de FNV die niet protesteerde veel leden gekost.
Die solidariteit die hoefden wij niet.

Er is voor nederland maar een oplossing en dat is de handjes weer ouderwets uit de mouwen en weg van dat angelsaksische neoliberalistische gelddenken. Nou ja, denken? Dit varkenskoopmanniveau moeten we kwijt.
Andere oplossing is aansluiting bij Belgie of aanmelden als 17e Bundesland in de BRD. We worden al bestempeld als Duits achterland.

Als we dat laatste niet willen, want het kan ook sluipend gaan zoals nu al vergaand het geval is, dan zou ik zeggen "Allemann an die Gewehre". (Voor de schoolverlaters van na 1970: Geweer was ooit geen wapen maar gewoon je handgereedschap om je in je arbeid te weer te stellen)

De woningprijzen zullen verder dalen, ondanks welke maatregelen dan ook. Als zelfstandig land kon Joop den Uyl de drukpersen bij Joh. Enschede gewoon laten aanzetten, maar nu met de Euro hebben we die vrijheid niet meer. Het wordt dan moeilijk om aan geld op gebakken luchtbasis te komen.
@Poldertramp
Zó complex vind ik mijn voorstel niet. De Nederlandse Staat kan momenteel (nationale woningleningen) zelfs voor zeer lange termijn op de kapitaalmarkt emitteren tegen een zeer lage rentevoet. Een staatsbank, ABN/AMRO, die de woninghypotheken kan verstrekken, hebben wij ook al. Eventueel kunnen ook andere banken worden ingeschakeld, maar dat maakt het alleen maar complexer en duurder (dus liever niet). Wat nodig is, is de politieke wil om dit plan uit te voeren en dat lijkt mij nauwelijks mogelijk met deze (besluiteloze) gedoogregering. Een nieuwe regering met meer daadkracht (en met iets linkser signatuur) zal hier waarschijnlijk eerder voor openstaan. Momenteel heeft dit plan grote voordelen: goedkope (gedeeltelijk) aflosbare door de Staat gefinancierde hypotheken met lange looptijd; fiscale hypotheekrenteaftrek is voor deze hypotheken niet nodig; de woningmarkt (in ieder geval het goedkopere segment) kan worden vlot getrokken en onze economie krijgt een broodnodige stimulans. Maar men mag niet te lang aarzelen, want zodra de kapitaalmarktrente voor Nederlandse staatsleningen te veel gaat stijgen, wordt dit plan minder aantrekkelijk. En nogmaals: de triple A-rating van onze Staat lijdt er niet onder, want tegenover de hogere staatsschuld staan kwalitatieve rentedragende activa.

Inderdaad zullen de prijzen van duurdere woningen, die vooral sedert de invoering van de euro bovenmatig zijn gestegen, verder (moeten) dalen. Weliswaar zijn de prijzen in veel regio’s al aanzielijk gedaald, maar ze worden nog steeds (in de hoop op een spoedig einde van de crisis) door belanghebbenden kunstmatig op peil gehouden. Begrijpelijk, want een verdere daling zal woningbezitters, banken en projectontwikkelaars nog meer pijn gaan doen. Maar dat is volgens mij in de huidige economische situatie (met forse bezuinigingen voor de boeg) onvermijdelijk. Hoe langer het duurt om de bodem in de woningmarkt (en andere onroerend goedmarkten) te bereiken, hoe pijnlijker het proces zal worden.

Vroegere regeringen (niet alleen den Uyl, maar ook van Agt) hebben, ondanks de vondst van de aardgasbel, inderdaad voor Sinterklaas gespeeld en de verzorgingsstaat te zeer laten uitdijen, waar wij nu de wrange vruchten van plukken. En de neoliberalen hebben er daarna nog een flinke schep (inclusief hypotheekrenteaftrek voor onaflosbare leningen) bovenop gedaan. Wie weet, zal een volgende regering de aardgasbel onder de Waddenzee (noodgedwongen) gaan exploiteren en opnieuw Sinterklaas gaan spelen, maar dan zal men eerst de milieuorganisaties monddood moeten maken.
En ja, de regering zal in diverse sectoren, zoals de arbeidsmarkt, de sociale- en zorgsector, de woningsector, de ontwikkelingshulp aan (corrupte) regeringen en de overheids(ambtenaren)sector snel moeten gaan hervormen (en dus snijden). Nederlanders zullen harder, langer en efficienter (in navolging van de Duitsers) moeten gaan werken en het onderwijs in technische beroepen zal sterk moeten worden gestimuleerd. En jongeren moeten natuurlijk, naast de Engelse, de Duitse (en Chinese) taal machtig worden om de contacten met onze belangrijkste handelspartners te bevorderen, want het bedrijfsleven laat daar nog voor miljarden aan omzet liggen. Onze Koningin en een handelsdelegatie zijn momenteel op bezoek bij de Hertog van Luxemburg. Nu de Europese eenwording door de schuldenproblematiek dreigt te worden ondermijnd, pleiten onze ondernemers daar voor een uit de mottenballen halen van de Benelux. Geen slecht idee, maar in hun plaats zou ik toch allereerst mijn vizier nog meer richten op onze Duitse oosterburen.
U bent nu niet ingelogd. Om te kunnen bijdragen moet u inloggen. Geen account? Registreer uzelf dan nu.

Kijk ook eens bij

› 21 minuten  het grootste online opinie- onderzoek van Nederland. Doe de enquete.

› Mentality  Als u wilt weten welke leefstijl u heeft, kunt u meedoen aan de Mentality-leefstijltest van onderzoeksbureau Motivaction.